SAEROHối hận sau phẫu thuật thẩm mỹ: lỗi ở ca mổ hay ở kỳ vọng?
Phẫu thuật không thất bại, tại sao vẫn có người hối hận?
Trước khi phẫu thuật thẩm mỹ, phần lớn mọi người đều nghĩ đến một điều rất đơn giản: sau khi làm xong, mình sẽ đẹp hơn.
Nhưng trên thực tế, không phải cứ ca mổ diễn ra thuận lợi, không có biến chứng nghiêm trọng và kết quả nhìn “đẹp” hơn là bệnh nhân sẽ chắc chắn hài lòng.
Có những trường hợp, sau khi hết sưng và gương mặt dần ổn định, bệnh nhân lại bắt đầu xuất hiện một cảm giác rất khó gọi tên:
“Nhìn cũng đẹp… nhưng sao tôi vẫn thấy không đúng?”
Đó là lúc câu hỏi xuất hiện:
Nếu phẫu thuật không thất bại, tại sao tôi vẫn hối hận?
Khi “đẹp hơn” chưa chắc là “đúng với điều mình muốn”
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất của sự thất vọng sau phẫu thuật không nằm ở kỹ thuật, mà nằm ở khoảng cách giữa kỳ vọng và kết quả thực tế.
Bệnh nhân có thể nói: “Em muốn tự nhiên.”
Nhưng “tự nhiên” với mỗi người lại là một khái niệm khác nhau.
Có người muốn người khác gần như không nhận ra mình đã phẫu thuật.
Có người vẫn muốn thay đổi khá rõ, chỉ cần tổng thể không tạo cảm giác nhân tạo.
Có người muốn giữ nét cũ.
Có người lại muốn thay đổi mạnh đến mức nhìn Before & After là thấy khác biệt rõ ràng.
Nếu bệnh nhân và bác sĩ đều dùng cùng một từ nhưng lại hiểu theo hai hướng khác nhau, thì khoảng cách đó có thể chỉ lộ ra sau khi ca phẫu thuật đã kết thúc.
“Tôi đã nói rõ rồi mà, sao kết quả vẫn không giống điều tôi tưởng tượng?”
Đây là cảm giác rất dễ xuất hiện khi bệnh nhân mang theo nhiều hình ảnh tham khảo. Một dáng mũi đẹp trên người nổi tiếng.
Một đôi mắt đẹp trong ảnh Before & After. Một khuôn mặt mà bệnh nhân nghĩ rằng:
“Nếu mình làm giống vậy chắc sẽ hợp.”
Nhưng phẫu thuật thẩm mỹ không phải là quá trình sao chép một khuôn mặt lên một khuôn mặt khác.
Độ dày da, cấu trúc xương, mô mềm, chiều dài mũi, khoảng cách mắt, tỷ lệ cằm và nhiều yếu tố khác đều ảnh hưởng đến kết quả.
Vì vậy, vấn đề không chỉ là bệnh nhân muốn gì, mà còn là: "Cấu trúc hiện tại có cho phép tiến gần đến mong muốn đó ở mức nào."
Nếu điều này không được làm rõ trước phẫu thuật, bệnh nhân rất dễ rơi vào trạng thái: “Tôi tưởng kết quả sẽ khác.”
Hối hận đôi khi không đến từ việc “làm quá nhiều”
Có người sau phẫu thuật cảm thấy mình thay đổi quá mạnh và không còn quen với gương mặt mới.
Nhưng cũng có người hối hận vì lý do hoàn toàn ngược lại:
“Tôi đã bỏ thời gian, tiền bạc và trải qua phẫu thuật, nhưng sao thay đổi lại quá ít?”
Đây là điểm cho thấy không có một mức độ thay đổi “đúng” cho tất cả mọi người.
Một bệnh nhân có thể mong muốn:
“Tôi chỉ muốn đẹp hơn một chút nhưng vẫn là tôi.”
Trong khi người khác lại nghĩ:
“Tôi muốn thay đổi rõ ràng, thậm chí khác hẳn trước đây cũng được.”
Cả hai đều là mong muốn hợp lý.
Điều đáng lo chỉ xuất hiện khi bác sĩ tưởng bệnh nhân muốn thay đổi nhẹ trong khi bệnh nhân muốn thay đổi mạnh, hoặc ngược lại.
Ai chịu trách nhiệm cho sự chênh lệch kỳ vọng?
Không phải lúc nào cũng có thể quy về một phía.
Bác sĩ có trách nhiệm giải thích rõ khả năng thực hiện, giới hạn cấu trúc, rủi ro và mức độ thay đổi có thể kỳ vọng.
Nhưng bệnh nhân cũng cần truyền đạt cụ thể hơn mong muốn của mình thay vì chỉ nói:
“Em muốn đẹp.” hoặc:
“Em muốn tự nhiên.”
Một cuộc tư vấn tốt không chỉ trả lời: “Có làm được không?”
mà còn phải đi sâu hơn: “Làm được đến mức nào?”
“Kết quả sẽ khác hình tham khảo ở đâu?”
“Điều gì nên giữ lại?”
“Điều gì bệnh nhân tuyệt đối không muốn?”
Có một giai đoạn tâm lý sau phẫu thuật mà nhiều người không chuẩn bị trước
Sau phẫu thuật, đặc biệt trong giai đoạn còn sưng hoặc đường nét chưa ổn định, bệnh nhân có thể cảm thấy khuôn mặt rất lạ.
Có người nhìn vào gương mỗi ngày và liên tục tự hỏi:
“Có phải mình đã quyết định sai?”
Cảm giác này không nhất thiết đồng nghĩa với kết quả cuối cùng sẽ không tốt.
Nhưng nếu trước phẫu thuật bệnh nhân không được chuẩn bị về quá trình hồi phục và những thay đổi tạm thời, sự lo lắng rất dễ bị đẩy lên cao.
Đây cũng là lý do một kế hoạch phẫu thuật không nên chỉ nói về ngày mổ, mà cần nói cả về những tuần và tháng sau đó.
Đừng lấy kết quả của người khác làm thước đo cho chính mình
Ảnh tham khảo có thể giúp bác sĩ hiểu bệnh nhân thích dáng nào, nhưng không thể trở thành tiêu chuẩn để yêu cầu kết quả phải giống hoàn toàn.
Mỗi người có cấu trúc xương, độ dày da, mô mềm, mức độ bất đối xứng và giới hạn giải phẫu khác nhau. Vì vậy, cùng một phương pháp nhưng kết quả ở hai người vẫn có thể rất khác.
Sau phẫu thuật, điều nên được nhìn lại trước tiên là:
“Tôi đã thay đổi như thế nào so với chính mình trước phẫu thuật?”
thay vì: “Tại sao tôi không giống người trong bức ảnh tham khảo?”
Điều quan trọng trước ca mổ là bệnh nhân cần hiểu rõ cấu trúc của mình có thể thay đổi đến đâu, giới hạn nằm ở đâu và mức cải thiện thực tế có thể đạt được là gì.
Ảnh tham khảo nên là điểm bắt đầu cho cuộc trao đổi, không phải lời cam kết về một kết quả giống hệt.
Trước khi phẫu thuật, có lẽ nên hỏi ít hơn về “đẹp hay không”
Thay vào đó, bệnh nhân có thể thử hỏi:
“Bác sĩ đang hình dung kết quả cuối cùng của tôi như thế nào?”
“Nếu dùng ảnh này làm tham khảo, điểm nào có thể làm được và điểm nào không?”
“Mức độ thay đổi mà bác sĩ đề xuất có giống với mức độ tôi đang mong muốn không?”
Và quan trọng hơn:
“Nếu kết quả cuối cùng đúng như bác sĩ đang dự kiến, tôi có thật sự muốn khuôn mặt đó không?”
Bởi đôi khi, sự hối hận sau phẫu thuật không xuất phát từ một ca mổ thất bại.
Nó xuất phát từ việc bệnh nhân và bác sĩ đã bắt đầu ca phẫu thuật với hai hình ảnh khác nhau về cùng một kết quả.
Một ca phẫu thuật tốt không chỉ cần được thực hiện đúng.
Nó còn cần bắt đầu từ một kỳ vọng đủ rõ, đủ thực tế và được cả hai bên cùng hiểu giống nhau trước khi bước vào phòng mổ.
